Soms doe je een mooie ontdekking. Lokale druivensoorten die je elders niet tegenkomt. In het Italiaanse Süd Tirol, vind je zo’n soort: De Lagrein.

De Lagrein druif vind je met name in Gries, ten westen van Bolzano. Van de Lagrein druif worden geweldige wijnen gemaakt. Toch moet de bitterheid verzacht worden door zorgvuldige vinificatie, vaak opvoeding op barrique. (Hout!)

Gerd Brabant schreef in 2004 in het Belgische ‘De Morgen Magazine’ over de Lagrein Druif:

De lagrein is nog zo een druif die als men ze verstandig gebruikt meer dan alleen leuke wijnen kan voortbrengen. Dat ras is sterk aan Zuid-Tirol verbonden en lange tijd dacht men dat enkel Gries (een deel van Bozen) goede lagreinwijnen leverde. Dat fabeltje is intussen de wereld uit, want ook op andere locaties kan het de heerlijke typiciteit bereiken : aroma’s van mokka, donker fruit met een krachtig en typerend bittertje.”

Dan nog een aantal opmerkingen over de Lagrein druif, met dan aan het Belgische wijnproevers gezelschap Te Judice:

Interessante, volle Italiaanse variëteit uit Trentine-Alto Adige. Hij smaakt naar zure pruimen met een vleugje gras, bittere kersen en wat pure chocolade en heeft een diepe, donkere kleur. Hij is niet erg tanninerijk en zou daarom niet goed rijpen.
Hoe lang zou hij moeten rijpen ? Het lage tanninegehalte geeft hem die zeldzame combinatie van goed donker gruit en makkelijke drinkbaarheid. Bovendien heb ik tien jaar oude wijnen gekeurd met heerlijk diepe chocolade- en pruimentonen die op fles alleen maar verbeterden. Sommige producenten geven de wijn wat meer body door hem op vat te rijpen, maar dat is niet echt nodig. De rode versie heet Lagrein Dunkel of Scuro. Lagrein de Gries komt uit de buurt van Bolzano.

De Lagrein is een van de weinige Italiaanse druivenrassen dat met Cabernet en Merlot verwant is. Een goede Lagrein kan moeiteloos op tegen de beste exemplaren van deze rassen. Als zeldzame uitzondering tussen de Italiaanse rassen kan het ook tegen hout. Een kundig uitgevoerde opleg op vat vult de tanninestructuur aan, ondersteunt het zoet en versterkt zijn niet zeer uitgesproken aroma.
De Lagrein is een zeldzaam druivenras, dat best tot uiting komt in vlakke wijngaarden. Bij tamelijk hoge opbrengst op de vettere gronden levert de druif wijn met zoveel kleur dat de meest trotse Cabernet erbij verbleekt, en met een rondeur die zelfs de Merlot nauwelijks haalt. De unieke kleurintensiteit en de uitgesproken kersengeur zijn de grootste troeven. De achilleshiel van de Lagrein is zijn tannine. Producenten die bij de vinificatie niet omzichtig te werk gaan, produceren wijn die ofwel te weinig structuur en inhoud heeft of opvalt door de bekende bittere afdronk. Deze bitterheid is typerend, maar niet aangenaam. Haar elimineren is dus de eerste taak van een wijnmaker.

De Lagrein staat aan de basis van wat gezien kan worden als de beste rosé van Italië, helaas zijn er niet zoveel producenten die hem maken, vaak wordt hij Kretzer genoemd, verder wordt er van de Lagrein krachtige en diepe rode wijnen gemaakt, soms aangeduid met Scuro vanwege het feit dat de druif vroeger ook veel gebruikt werd voor de rosé, dan was het noodzakelijk om een onderscheid te maken.

De druif Lagrein is een autochtone druif van de Alto Adige, met name te vinden rondom Bolzano. De druif is laat rijpend en produceert middelgrote druiven met goede zuren, tannines en veel sap. Geen gemakkelijk te cultiveren druif; gevoelig voor ziektes en sprinkhanen. Het is een druif met een uitgesproken karakter.

Deze oorspronkelijk Oostenrijkse druif komt alleen voor in Zuid-Tirol (Alto Adige) en Trentino, voormalige Oostenrijkse provincies. Vroeger werd hier vooral een opvallende rosé mee gemaakt, de Lagrein Kretzer (Lagrein rosato). Sinds de jaren 90 wint de Lagrein Dunkel of Sciuro fel aan populariteit en nu is het de symbooldruif voor de regio. Opbrengstbeperking en betere terroirkeuze maken hem beter en beter, alhoewel hij erg afhankelijk is van de weersomstandigheden. Typische aroma’s : pruimen, bramen, menthol, chocolade.

Serieuze Lagrein biedt een geheel eigen, fluwelige en tegelijk vaak wat ‘rokerige’ smaak.

Lagrein : Blauwe druivensoort van goede kwaliteit die alleen voorkomt in het noorden van Italië (Trentino, Alto Adige). Wordt ondergewaardeerd. De wijnen ervan lijken sterk op die van de Teroldego: intens gekleurd, krachtig, aards en met een intense fruitigheid waarin kersen, zwarte bosbessen en een peperige kruidigheid domineren. De Lagrein is vaak iets fluweliger dan de Teroldego. Men maakt er ook onweerstaanbare droge, frisse ietwat aardse rosés van

Lagrein? We komen ‘m alleen maar tegen in Noord-Italië in de Alto-Adige. Wijnen met veel structuur en prachtig vol paars van kleur. Veel kracht in de neus van klein rood fruit, bessen en bramen. De smaak is vriendelijker dan de geur doet vermoeden: rond en krachtig met wat carameltonen. Zeer breed inzetbaar, van krachtige visgerechten tot niet te krachtig rood vlees. Vooral door te spelen met de serveertemperatuur van de wijn is hij variabel inzetbaar.

Deze druif kom je alleen tegen in de Alto Adige en Zuid Tirol. Één van de meest autochtone druivenrassen. Veel structuur en heerlijk rijp klein rood fruit. De druiven voor deze wijn komen uit de regio Gries dat vlak naast Bolzano ligt. Voor deze wijn zijn slechts de geselecteerde druiven uitgekozen die op de klassieke rode wijn vergisting verder gevinifieerd zijn.Korte rijping op grote houten vaten en daarna nog even op de fles. Krachtig, robuust met soepel rood fruit en een fluwelen afdronk.

De Lagrein is een oude Noordoost-Italiaanse druif die ook bekend staat onder de naam Teroldego. Het zou volgens diverse bronnen een oude kloon zijn van de Syrah. Ik heb in het verleden vaker Lagrein roséwijnen geproefd. Tot voor kort wist ik niet beter dat het om nogal dunne, zurige en op zijn best ‘aangename’ lunchwijntjes ging. Sinds kort weet ik beter. Een en al fruit in de neus (rode bessen, rode aalbessen) maar niet van het fruit uit het bekende moderne gistblikje, nee, echt fruit. Ook wat kruiden en bloemen op de achtergrond. Niet overdadig maar elegant. Frisse aanzet, zachte structuur, goede ruggengraat, niet te zwaar maar ook weer niet te dun of licht, verrassend tanninerijk (maar wel zacht) en mineraal in de lange finale. Kortom, een fantastische lunchwijn voor de betere horeca en de verwende roséwijndrinkers thuis!

De interessantste blauwe druif van de provincie is de inheemse Lagrein, die de afgelopen jaren een regelrechte renaissance beleefde. De druif werd vroeger meestal tot een onopvallende rosé, Kretzer, verwerkt, maar tegenwoordig zijn de wijnen van deze druif zeer kleurig, tanninerijk, houdbaar, krachtig en kruidig. Lange tijd geloofde men dat slechts de zand- en grindbodem van Gries, een stadsdeel van Bolzano, tussen de huizen de meest gerenommeerde lagreindruiven gedijen, goede wijnen konden voortbrengen. Inmiddels weten meer wijnboeren van elders dat dit een vooroordeel is en zij hebben bewezen dat ook andere wijngaarden in Zuid-Tirol uitstekend Lagrein Dunkel/Scuro kunnen leveren.

Dit eeuwenoude ras was al bij Plinius bekend. Alhoewel het zeker niet de beste druif uit de streek is, worden er originele en expressieve wijnen van gemaakt vol aantrekkelijk rijp fruit en met een relatief hoge zuurtegraad. Na een aantal jaar rijping ontwikkeld zich een zijdezachte structuur.